Vredesmonument

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Monument voor de Vrede door Heppe de Moor, 1986

 

 

 

 

 

Spiegeling van de samenleving zonder oorlog

 

Het relatief nieuwe stadsdeel Osdorp, wilde graag een vredesmonument, een plek waar op 4 mei de doden herdacht konden worden. In het internationale ‘Jaar van de Vrede’, 1986 werd het werk onthuld. Maker Heppe de Moor beschreef zijn monument als ‘een spiegeling van de samenleving zonder oorlog.’

 

 

Ontwerp

 

Heppe de Moor nam in zijn ontwerpen vaak de omtrek van bestaande bouwsels op, ook in dit werk. De contouren van het dak van de Meervaart, hijsbalken aan gevels en een flat van architect Kloos zijn verwerkt.

 

De Moor: “Je maakt de tijd tastbaar door afdrukken van iets te bewaren. wanneer ik in Frankrijk in een berg graaf, een fossiel vind en daardoor de verleden tijd van de zee, dan vind ik dat ontroerend. Wat je vastlegt hoeft niet alleen plantaardig of landschappelijk te zijn. In een vorige serie werken waren het menselijke bewegingen, het kunnen in principe bijvoorbeeld gedeelten van huizen zijn.”

 

 

 

 

 

Dodenherdenking en kransenschennis

 

Een herinnering van een oud bewoner:

Delegatie legt bloemen

Wat wij ook zagen was de bouw van het Vredesmonument in de gracht. Daar kreeg het stadsdeel Osdorp 7000 gulden voor. Ieder jaar op 4 mei zagen wij hoe een delegatie van het stadsdeel bloemen legde bij het Vredesmonument. In de eerste paar jaar speelde er een orkestje muziek, dit werd geregeld vanuit de kerk “de Opgang”.

 

Een wijkbericht in 2005:

Dodenherdenking Vredesmonument

Het Wijkorgaan organiseert in samenwerking met het stadsdeel een Dodenherdenking bij het Vredesmonument aan de Hoekenes hoek Tussenmeer. Muziekvereniging Excelsior verzorgt de muziek met een orkest van 45 personen. Wethouder Martje Postma houdt een toespraak en er een gedicht voorgedragen door de heer Moerenhout. Na afloop is iedereen welkom in de kerk De Opgang naast het monument voor een kopje koffie.

 

Een bericht uit 2006:

Herdenkingskransen vernield in Amsterdam

AMSTERDAM - In stadsdeel Osdorp in Amsterdam zijn in de nacht van donderdag op vrijdag de kransen die tijdens de dodenherdenking bij het vredesmonument waren gelegd, vernield. Het stadsdeel laat vrijdag weten "geschokt" te zijn.

 

De tientallen kransen en bloemstukken, die voor en rond het monument lagen, zijn in de achtergelegen gracht gegooid. Wanneer de vernieling plaatshad, is niet bekend. Wel is er bij het monument nog rond middernacht gepatrouileerd door een door het stadsdeel ingehuurde beveiligingsdienst. "Toen lag alles er nog", aldus een woordvoerster van het stadsdeel.

 

In de ochtend tipte iemand van de organisatie van de herdenking de politie. Die heeft een onderzoek ingesteld, maar tast nog in het duister over de dader of het motief. De overige kransen zijn weggehaald. "De plek is nu leeg en zal leeg blijven."

 

Reacties op forums.marokko.nl

 

Rachida: 3 jaar geleden deden Marokkanen met de kransen voetballen dus het zullen nu dan ook wel weer Marokkanen zijn.

Abu_Charafedine: Ik denk Poolse gastarbeiders! :hihi:

SiMo_en_KriMo: Het is niet de eerste keer dat in Amsterdam kransen worden vernield. Zo werd in 2003 in stadsdeel De Baarsjes de dodenherdenking wreed verstoord door Marokkaanse jongeren die voetbalden met kransen en riepen: "Joden die moeten we doden."

Marrakick: Dit heeft totaal niets met criminaliteit te maken. Herdenkingskransen vernielen zie ik als grafschennis. Grafschennis is het laagste wat je kunt doen. Daarvoor moet je opvoeding zo ontzettend mislukt zijn, dat opname in een tbs kliniek voor hele lange tijd de enige oplossing lijkt.

Raven: Wat te denken van alle doden DOOR de hollanders? Bv in Indonesie?

 

 

Een bericht uit 2007:

Bewaking kransen

AMSTERDAM - De kransen op de Dam worden vannacht binnengehaald. Morgenochtend worden zij weer teruggelegd en een week lang bewaakt. Dit wordt gedaan om vandalisme te voorkomen. In Osdorp, waar vorig jaar na de dodenherdenking kransen en bloemen werden vernield, gebeurt precies het omgekeerde: daar wordt vannacht het vredesmonument in de Hoekenesgracht bewaakt. De nachten daarna worden de kransen binnengehaald en 's ochtends weer teruggelegd. Deze veiligheidsmaatregelen worden getroffen tot volgende week vrijdag. Nooit eerder worden herdenkingsplaatsen in de stad zo streng bewaakt. Volgens een woordvoerder van burgemeester Job Cohen gebeurt dit naar aanleiding van eerdere incidenten. Stadsdeel Osdorp zei vorig jaar nog weinig te voelen voor 24-uursbewaking. ''Nu moeten we wel, omdat het vanuit de gemeente wordt opgelegd,'' aldus een woordvoerster van het stadsdeel.

 

 

 

 

 

Verplaatsing monument naar de Sloterplas ?

 

De dodenherdenking van 2007 was de laatste bij het Vredesmonument. Tegenover het monument stond een Vredesteken, een muur met een roze gedenkplaatje, ook van Heppe de Moor en dat is veplaatst naar de rand van de Sloterplas. De herdenkingen zijn meeverhuist.

 

In een informerende sessie van het Stadsdeel Nieuw-Westop 8 juni 2010, wordt gesproken over het verplaatsen van het Vredesmonument. Enkele citaten:

 

Vredesmonument en Vredesteken

 

De heer Berger memoreert dat in 1986 in opdracht van het stadsdeel Osdorp het Vredesmonument in de Hoekenesgracht is geplaatst. Het Vredesteken bevond zich tegenover het monument in het gras aan de kant van de kerk De Opgang. De Opgangkerk en de woningen zijn gesloopt en er is een groot nieuw gebouwencomplex neergezet. De 4 mei viering werd tot 2008 steeds gevierd bij het Vredesmonument maar dat is daarna onmogelijk gemaakt door de nieuwbouw. Het Vredesteken is verplaatst naar de oever van de Sloterplas op de hoogte van de Meervaart. Hier vond de laatste drie jaar op 4 mei de dodenherdenking plaats. Het is een historische locatie want in de oorlog stond daar boerderij Meerzicht. Bij meerdere boerderijen in de buurt zijn mensen ondergedoken. Een aantal is opgepakt door de Duitsers en weggevoerd.

 

Het Vredesmonument en het Vredesteken horen bij elkaar maar ze zijn nu gescheiden. Door de huidige hoogbouw heeft het Vredesmonument niet meer de uitstraling die het verdient. Spreker stelt daarom voor om het Vredesmonument te verplaatsen naar de Sloterplas bij het Vredesteken. Zo heeft de ontwerper van beide kunstwerken, Heppe de Moor, het ook bedoeld. Aan de Sloterplas is het prachtige monument van alle kanten te zien.

 

De heer Harkema vraagt of de heer Berger contact heeft gehad met de erven van de kunstenaar over het verplaatsen van het monument want die hebben immers bepaalde rechten. De heer Berger zegt dat hij hiermee bezig is maar hij wilde dit idee eerst aan de raad voorleggen. De heer Driessen heeft al met één van de erven contact gehad en die vond het een prima idee. De heer De Wilt deelt de zorg van de heer Berger over hoe het monument er momenteel bij staat.

 

Portefeuillehouder de Wilt zegt toe uit te zoeken wat de mogelijkheden zijn (en kosten) om het Vredesmonument uit de Hoekenesgracht te verplaatsen naar de Sloterplas.

 

 

 

 

 

 

 

 

Heppe de Moor (1938 – 1992)

 

Zijn moeder de schrijfster Annie de Moor- Rignalda heeft een Wikipedia-pagina, zijn vrouw de schrijfster Margriet de Moor heeft een Wikipedia-pagina, maar Heppe de beeldhouwer moet het vooralsnog zonder doen.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Hoekenesgracht,  Amsterdam Osdorp

 

Foto’s:  maart 2011

 

 

Startpagina

 

Buitenbeelden in Amsterdam Osdorp